Japon metal fenomeni BABYMETAL, dünyanın dört yanındaki dinleyicilere yıllardır aynı soruyu sorduruyor: “ gerçekten nasıl fikir neden kadar iyi çalışıyor?” Cevabı yalnızca idol pop metalin birleşiminde aramak yetersiz. Çünkü BABYMETAL’i mümkün kılan Japon metal sahnesi; uzun zamandır türleri, karakterleri iyi fikir gibi görünmeyen fikirleri birbirine karıştırmakla meşgul.
BABYMETAL’in 1 Temmuz’ LifePark’ta gerçekleşecek ilk İstanbul konserini bahane ederek, Japonya metal sahnesinin farklı uçlarına kafa uzatan kısa tura çıkıyoruz.
Şeker kaplı distortion: İdol + metalJaponya’ idol kültürü metal müziğin kesişimi, uzaktan bakıldığında pazarlama fikri ya internet çağına özgü tuhaflık gibi görünebilir. Oysa iki dünyanın araya gelmesi, Japon pop kültürünün türler arasındaki sınırları Batı’dakinden çok daha geçirgen görmesiyle yakından ilişkili. Denklemin tarafında koreografiler, incelikle tasarlanmış karakterler, tam anlamıyla kendini adamış fan kültürü yüksek prodüksiyonlarla şekillenen idol endüstrisi; tarafında ise speed metal’den deathcore’a, djent’ten metalcore’a uzanan sert müzik gelenekleri. yaklaşımın küresel ölçekteki en görünür örneği kuşkusuz BABYMETAL ama meraklısına birkaç önerimiz daha.
Broken By The Scream
Aynı şarkının içinde önce idol pop nakaratı, ardından blast beat, hemen sonrasında djent riff’i birkaç saniye sonra yeniden toplu koreografi… İdol kültürü ekstrem metalin kesişim grafiğinin muhtemelen en uç noktasındayız.
Ladybaby
Son 10 yıl içinde internete girdiyseniz (!) “Nippon Manju” çarpışmış olma ihtimaliniz epey yüksek. Yola Kawaii estetiğini Avustralyalı profesyonel güreşçinin guttural (tabiri caizse gırtlak yıpratan) vokalleri buluşturarak çıkan Ladybaby, bugüne dek çeşitli dönüşümlerden geçti; an grubun dördünü jenerasyonu yaşanıyor.
Necronomidol
Adını.P. Lovecraft evreninden alan Necronomidol, idol estetiğini black metal, darkwave okült korku imgeleriyle araya getirerek kendine özgü mikro evren kurdu.
İhtişam estetiği: Tiyatro, mitoloji büyük duygularBüyük duygular, büyük melodiler, büyük kostümler büyük hikâyeler; özellikle visual kei, power metal senfonik metal geleneklerinin yapıtaşları. Müzisyen olmanın karakter tasarlamak, albüm yapmanın ise alternatif evren inşa etmek anlamına geldiği dünyayı FRP deneyimine benzetmek mümkün.
Dir En Grey
Karakter yaratımı denince akla ilk gelen isimlerden biri olmalarının nedeni. Dir En Grey’nin dünyasında şarkılar kadar maskeler, bedenler sahnede yaratılan gerilim önemli. Sahnedeki kışkırtıcı varlığını kabuki tiyatrosunun jestleriyle performans sanatının sınır tanımayan yaklaşımı arasında kuran Kyo, Japon metalinin en sıra dışı frontmanlerinden.
Seikima-II
Kiss’in şeytani kuzenleri olarak lanse ediliyorlar ama Seikima-II’nin numarası yalnızca makyaj kostüm değil. heavy metalin teatral tarafını Japon pop kültürünün rol yapma refleksleriyle buluşturarak 80’lerde büyük fenomene evrildi.Seikima-II üyelerinin baş kahramanları olduğu Humane Societyadlı anime film 1992’ yayımlanmıştı ama yeni nesil manga / anime meraklıları için verebileceğimiz en güzel referans noktası, ilhamını doğrudan gruptan alan Detroit Metal City olacaktır.
Versailles
metal grubunun 18. yüzyıl Fransız aristokrasisini estetik referans noktası olarak seçmesi başlı başına dikkate şayan. 2007’ Tokyo’ kurulan Versailles, rokoko estetiğinin abartılı güzellik anlayışı power metalin duygusal yoğunluğu arasında beklenmedik ama ikna edici ortaklık kuruyor.
Türlerin karıştığı yer: Metal müzikte sınır ihlalleriJapon metal sahnesinin en heyecan verici taraflarından biri, türleri birbirinden ayıran çizgileri çoğu zaman pek ciddiye almaması. “Deneysel metal” gibi zorlama tabir altında toplanabilecek sahnede maceraperestlik, varoluş biçimi. Türler arasında dolaşmak, yön değiştirmek, risk almak bazen dinleyiciyi bilinmez yerlere sürüklemek birer reflekse dönüşmüş hâlde.
Melt-Banana
Melt-Banana, ülkenin kalıp dışı gitar müziğinin simge değerlerinden. Şarkılarının nerede başladığını, nerede bittiğini yakalamak bazen zor olabiliyor. Hafif hafif sersemlemeden dinlemek. Steve Albini, Merzbow, Mike Patton gibileriyle çalışmış olan grup, 2024’te 11 yıllık aranın ardından yeni albüm yayımlayarak sahalara dönmüştü.
Sigh
İskandinav etkili black metal grubu olarak kurulan Sigh, zaman içinde türün sınırlarını korumaktan çok onları esnetmekle ilgilenen gruba dönüştü. Avangart fikirler, progresif kurgular psikedelik unsurlarla “Birazdan nereye toslayacağım?” hissini hep diri tutmayı başarıyorlar.
Boris
Boris albümünü dinledikten sonra sıradakinin nasıl duyulacağını tahmin etmeye çalışmak genellikle anlamsız uğraş. Çünkü grubun “dipsiz kuyu” klişeesini sorgusuz sualsiz yapıştırabileceğimiz diskografisi, belirli estetiğe sadık kalmaktan ziyade her seferinde başka kapıyı aralamak üzerine kurulu. 30 yılı aşkın süredir attıkları her adım, aynı yerde kalmanın onlar için hiçbir zaman seçenek olmadığının ispatı.
Zanaat olarak metal: Virtüözitenin JaponcasıAçıkçası “virtüözite”, iyi müzik için aradığımız ilk anahtar kelimelerden biri olmadı hiçbir zaman. Çok hızlı çalınan soloların, karmaşık ölçülerin insan anatomisinin sınırlarını zorlayan performansların, şarkıyı gölgede bırakma riski her zaman. Japonya’nın metal sahnesi ise teknik beceriyle kurulan ilişkinin biraz farklı işlediği yerlerden. Power metal, prog, speed metal anime müziklerinin kesiştiği yerde asıl mesele, teknik kapasitenin kendisinden çok kapasitenin hangi hayal gücünün hizmetine sunulduğu.
Unlucky Morpheus
Japon metalinin kusursuzlukla kurduğu ilişkiyi anlamak için Unlucky Morpheus’a bakmak iyi başlangıç noktası. Fuki’nin teatral vokalleri, Jill’in kemanı baş döndürücü gitarlar; grubun kendine özgü estetiğinin yapıtaşları.
Galneryus
2001’ gitarist Syu vokalist Yama-B tarafından kurulan Galneryus, Japon power metalinin neoklasik damarını temsil ediyor. Güç gösterisine dönüşmeyen yüksek hız hiç eksilmeyen melodram dozunun birleşiminin en rafine örneklerinden.
Imperial Circus Dead Decadence
Fukuoka çıkışlı grup için “fazla” kelimesi hep yetersiz kalıyor. Bazı şarkılar grup üyelerinin yaratıcısı olduğu Taihaisekai adlı hayali dilde yazılmış. Yer yer tüm tuşlara aynı anda basma çabası hissedilse ortaya çıkan kaos kendi içinde hep tutarlı duyuluyor.