Slot Mimarlık tarafından "Balıkesir Cumhuriyet Meydanı Sosyal Merkezi Mimari Proje Yarışması" için tasarlanan proje, 1. ödülü kazandı.
Proje Raporu: Geçmişle Geleceğin Uzlaşı Mekânı Olarak Balıkesir Kent Meydanı’nı Yeniden Düşünmek1.Kavramsal Çerçeve Bağlam
Balıkesir kent makroformu, 19. yüzyılda demiryolunun kente ulaşması 1937 yılında Atatürk Parkı’nın inşasıyla sınırlarını aşarak tarihsel süreçte belirgin morfolojik eşikler üzerinden şekillenmiştir. Gar Binası Cumhuriyet Meydanı arasında konumlanan yakın zamana kadar Toplu Taşıma Merkezi’nin araç odaklı yüzey kullanımlarına tahsis edilen alan, tarihsel akışı kesintiye uğratan yaya hareketini tıkayan katı mekânsal kopuş bölgesi olarak kent belleğinde yer edinmiştir.
Tasarım, radikal kentsel eşiği nostaljik restorasyon refleksinden ziyade ‘eleştirel yeniden kurgu’ yaklaşımıyla ele. yaklaşım, alanı salt geçiş rotası olmaktan çıkararak geçmişin izleri güncel kamusal yaşam pratiklerini birbirine teyelleyen, iyileştirici kentsel arayüz olarak yeniden tanımlar. altyapısal yüklerinden arındırılarak kentsel belleğin mekân üzerinden kesintisiz biçimde okunabildiği süreklilik hattına dönüştürülür. morfolojik sürekliliğin en canlı tanıkları olan eski meydan formunun sınırlarını çizen yapısal peyzaj envanteri korunup yeniden yorumlanarak, alanın sosyo-ekolojik hafızası kurgulanan yeni mekânsal omurgaya doğrudan entegre edilir.
2. Kentsel Strateji Topografik Entegrasyon
Kentsel stratejinin temel hedefi; Atatürk Parkı, Ali Hikmet Paşa Meydanı, Gazi Bulvarı, Vasıf Çınar Caddesi kentin kuzeyinden Çay Deresi’ni aşarak gelen yaklaşımlar gibi kent yaşantısının önemli odakları arasında kopan bağları kopan veya kurulması gereken ilişkileri kurabilmektir. omurga yalnızca bugünün değil gelecekte yapılı çevrenin muhtemel dönüşümlerine sonuçlarını düşünülerek kurgulanmıştır. Proje alanı; sınırları keskin, izole yapı adası olarak değil, kent zemininin doğal uzantısı olarak çalışan katmanlı kent parçası olarak ele alınmıştır. İhtiyaç programının en büyük hacmini oluşturan 1000 araç kapasiteli kapalı otopark sosyal merkez mekânları, yatayda düşeyde kentsel akışı destekleyecek biçimde kurgulanmıştır. Yeraltı otopark kütlesi, salt kapalı betonarme eklenti olarak bırakılmamış; aksine, mevcut önerilen peyzaj dokusuyla bütünleşerek yapısal ayak izini silikleştiren tasarıma kavuşmuştur. yapı, farklı kentsel yönelimleri birbirine bağlayan düşey sirkülasyonları sayesinde, gündelik hayatın niteliğini artıran erişilebilir meydan karakterinin yaratılmasında temel rol üstlenmiştir. Yaya akışını kesintisiz güvenli kılmak amacıyla araç giriş çıkışları, alanın çeperinde yer alan Vasıf Çınar Caddesi yönüne kaydırılmıştır. Yapısal yüzeylerin peyzajla kurduğu hassas denge, zemin kotunu bütünüyle yaya öncelikli toplanma karşılaşma alanına dönüştürmüştür.
3. Mekânsal Kurgu Deneyim
Tasarım, “kentte yürümek” eylemini doğrusal A noktasından B noktasına ulaşma pratiği olmaktan çıkarıp, programın peyzajın içinden akan üç boyutlu mekânsal kesite dönüştürür. Gar Binası, Gazi Bulvarı çevre sokaklardan gelen yaya sirkülasyonu, zemin kotunda birleşerek Balıkesir Kent Meydanı imgesinin kamusal karakterini farklı kesit ölçeklerde yeniden üretir.
Şartnamede talep edilen 5.500 m² büyüklüğündeki sosyal, kültürel ticari işlevler; akışı üreten doğrultular referans alınarak parçalı planimetriyle kurgulanmıştır. Program, sosyal ticari olmak üzere iki ana kütleye; ticari birimler ise kendi içinde altı parçaya ayrılarak yarı açık sirkülasyonlu kurguyla tek saçak örtüsünün altında örgütlenir. Zemin kotu tamamen şeffaflaştırılarak iç dış mekân sınırı eritilir; böylece farklı kotlardaki ticari birimler kentsel yaklaşımların ritmini enerjisini doğrudan içeri çeker. Vasıf Çınar Caddesi’ne paralel olarak üretilen peyzaj alanına bakacak şekilde üst kotlara yerleşen sergi alanları, atölyeler kent kitaplığı; galeri boşlukları, amfiler yırtıklar etrafında şekillenerek hem birbirleriyle hem zemin kattaki kentliyle kesintisiz görsel etkileşim kurar. esnek kurgu sayesinde Cumhuriyet Meydanı, günlük yaşam pratiklerine rastlantısal karşılaşmalara zemin hazırlayan yaşamsal arayüze evrilmesi hedeflenmiştir.
4. Tektonik Dil Strüktürel Rasyonellik
Yapının tektonik dili taşıyıcı sistem kurgusu, kentsel yaya akışlarına maksimum serbestlik tanımak üzere strüktürel rasyonellik desteklenen kent imgesi etrafında şekillenir. Tüm sosyal merkezi altındaki program parçalarını tek kabuk altında toplayan üst örtü, üçgen gridal sistemin sunduğu yapısal avantajla kurgulanır. sistem, geniş açıklıkların minimum sayıda düşey taşıyıcı kolonla geçilmesini sağlayarak zemin kotunda mekânsal esnekliği garanti altına. Üst örtü, yönlendirdiği hava akışlarıyla açık alanlarda mikroklimatik konforu maksimize eden aktif iklimlendirme elemanı olarak çalışır. Aynı zamanda kabuğun yüzeyinde oluşturulan perfore doku, doğal gün ışığını filtreleyerek iç mekânlara kontrollü biçimde alır yapının enerji yükünü hafifletir. Malzeme, strüktür iklim verilerinin sentezi; Balıkesir’e, değişen kentsel ihtiyaçlara göre dönüşüme açık, sürdürülebilir merkez kazandırır.
