Emre Eren Özaşık, Zehra Öykü Çimoğlu, Doğa Döngel, Aleyna İnal Büşra Karamehmetoğlu'nun "Muğla Büyükşehir Belediyesi Sosyal Kültürel İdari Hizmetler Binası Mimari Proje Yarışması" için tasarladığı proje önerisi.

“Şehrin ortasında Kurşunlu Camii vardır ki, şehirde ondan daha güzel, içi ondan daha aydınlık ferah başka ibadethane yoktur…”
— Evliya Çelebi, Seyahatnâme (1671)

1.1. Tasarım Felsefesi: Taşın Hafızası Üzerinde Yükselen Ahşap Fener

Muğla Menteşe’nin çok katmanlı kentsel dokusu, Kurşunlu Camii çevresindeki kamusal akış alanın hemen yanı başındaki tescilli tarihi kamu binalarıyla (Atatürk İlkokulu.) kurduğu duyarlı diyalog üzerinden şekillenmiştir.

Öneri proje, geleneksel Muğla mimarisinin temel iki omurgasını mode tektonik dille araya getirir: Zemin kotta yerel taş malzeme kaplı cephenin masif ağırlığı arkatlı yapısı; üst katlarda ise geleneksel ahşap karkasın (bağdadi) mode sürdürülebilir CLT (Cross-Laminated Timber) Glulam teknolojisiyle yeniden yorumlandığı hafif, şeffaf modüler cephe. taklitçi tarihselcilikten uzak durarak malzemenin dürüstçe sergilendiği özgün kamusal odak olarak kente eklemlenir.

1.2. Kentsel Doku Entegrasyonu “Dikey Hayat” (Kentsel Amfi)

Taş Baza Ritmik Cephe: Zemin kat masif cepheli kütle (betonarme İdari Hizmetler bloğu), Muğla’nın yerel taş mimarisine tarihi sokak dokusuna referans veren, açık renkli, ritmik dikey yırtıkları olan masif doğal taş (traverten/kalker) kaplama kurgulanmıştır. baza, hem yapıya ağırbaşlı kamu kimliği kazandırır hem komşu parseldeki yapılar sokak dokusunda süreklilik; geçiş sağlar.

Kent Amfisi: Kültür kütlesi İdari Hizmetler kütlesi arasında oluşturulan geniş kamusal dış merdiven (kentsel amfi), sokağın dinamizmini kaldırım akışını içeri davet. merdiven, Evliya Çelebi’nin övdüğü “aydınlık ferahlık” hissini dikey kamusal “hayat” (avlu) boşluğu olarak yeniden yorumlar. Kentli için Kurşunlu Camii kubbesini Muğla siluetini izleyebilecekleri dikey seyir noktasıdır.

1.3. Programatik Kurgu Tüm Bina İşlev Dağılımı

Karmaşık program gereksinimleri (sosyal, kültürel idari birimler), yapının tektonik katmanlaşmasıyla birebir örtüşen hiyerarşiyle çözülmüştür:

Zemin Kat (Baza, Kültür Girişi & Kafe / ±0.00 Kotu – +661.00 m): Ritmik taş cephenin gerisinde şeffaf fuaye, sergi buluşma alanları kurgulanarak sokağın dinamizmi içeri alınır. Eğimin geçiş noktasına yerleştirilen Kafe, kentsel amfi bütünleşerek ortak kamusal ‘’forum’’ oluşturur.

+1.00 Kotu (+662.00 m – İdari Hizmetler Girişi): Doğal topografya eğimiyle uyumlu olarak ayrı girişle erişilen idari hizmet birimleri danışma alanları kotta konumlandırılmıştır.

Performans Odakları (Blackbox Esnek Salon): Yapının betonarme servis kütlesiyle entegre çalışan salonlar, katlanır/teleskobik tribün sistemleri sayesinde tek hareketle düz sergi/etkinlik alanından 200+ kişilik oditoryuma dönüştürülebilir. ses-ışık kontrol odaları kulisler programa uygun olarak hizmet verir.

Kırmızı Çekirdek: Masif bazanın üzerinden üst katlardaki kütüphaneye teras katına doğru dikey omurga oluşturan akışkan formlu, kiremit rengi/kırmızı çekirdek (core), yapının dikey sirkülasyon merkezini omurgasını oluşturur. Kullanıcıya bina içinde sezgisel yönelim sunar. Ayrıca atölye kütüphane katlarını oluşturan CLT/Glulam strüktüre sahip kütleyi taşıyan betonarme çekirdek görevini görür.

Üst Katlar (Kütüphane, Atölyeler & Kent Feneri): Masif baza üzerinde duran üst iki kat, tamamen ahşap strüktürlü kütüphane, çalışma Masif baza üzerinde duran üst iki kat, tamamen ahşap strüktürlü kütüphane, çalışma alanları atölyeleri barındırır. En üst kat, yarı saydam/dikey ahşap finli cephesiyle gün boyunca içeriye homojen çalışma ışığı alırken; gece saatlerinde iç aydınlatmasıyla dışarıya narin ışık yayarak kentin siluetinde süzülen “bilgi fenerine” dönüşür. Kütlenin tasarımı; Muğla yerel mimarisinde bulunan, taş baza üzerine ahşap çatkı hımış sistemi yükselen Türk Evi konut mimarisi diyalog kurar.

1.4. Malzeme Tektoniği İç Mekan Deneyimi Ahşap Strüktür (CLT & Glulam)

Üst katların cephesinde, kaset ızgara tavanlarında çapraz (X) strüktürlerinde kullanılan masif ahşap, geleneksel yapım tekniğinin çağdaş mühendislikle buluşmuş halidir. İç mekanda sıcak, insan odaklı akustik açıdan konforlu atmosfer sunar. Yatay Saçak Hatları: Kat aralarında kullanılan koyu tonlu, ince kesitli yatay saçak hatları, yapının kütlesel yüksekliğini kırarak insani ölçek sağlar geleneksel Muğla evlerindeki saçak mimarisine mode gönderme yapar. Bölgenin sıcak ikliminde; konforlu mekanlara sahip, her mevsim saatte işlevini yerine getiren yapı olmasında rol oynar.