Çin, kritik teknolojilerde atılımları hızlandırmak, yapay zekânın sanayide kullanımını yaygınlaştırmak teknolojik bağımsızlığını güçlendirmek amacıyla 5 alanda 19 yeni tedbir açıkladı.
Çin Komünist Partisi yönetimi Devlet Konseyi, temel teknolojilerdeki atılımları hızlandırmak yapay zekanın endüstriyel kullanımını yaygınlaştırmak amacıyla 19 tedbir içeren yeni yönergeler yayımladı. Çin devlet haber ajansı Xinhua tarafından 9 Ekim’ aktarılan bilgilere göre, söz konusu yönergelerle ülkenin bilim teknoloji alanında kendine yeterliliğini artırması hedefleniyor
Yayımlanan yeni yönergeler, Pekin yönetiminin “yeni nitelikli üretici güçler” olarak adlandırdığı stratejik vizyon etrafında şekilleniyor. Çinli karar alıcıların yoğun yatırım ucuz iş gücü yerine ileri teknoloji inovasyon odaklı büyümeyi tanımlamak için kullandığı kavram çerçevesinde belirlenen 19 adım, 5 temel alana ayrılıyor. alanlar; bilimsel teknolojik inovasyon, araştırmaların endüstriyle entegrasyonu, yeni kalkınma yaklaşımları, kurumsal reformlar yetenek gelişimi olarak sıralanıyor. Öte yandan Xinhua metnin tamamını kamuoyuyla mazken, adımlar için ayrılan bütçeye dair herhangi detaya yer verilmedi.
Çin’in Y-20B nakliye uçakları “fil yürüyüşü” gerçekleştiriyor.Kritik teknolojilerde stratejik bağımsızlık hedefleniyor
Defence Blog tarafından aktarıldığı üzere ilgili belge kapsamında, Pekin’in kritik temel teknolojiler olarak tanımladığı alanlarda daha hızlı atılımlar yapılması stratejik üretim tedarik zincirlerinin güçlendirilmesi gerektiği vurgulanıyor. doğrultuda ulusal laboratuvarlara, devlet destekli önemli bilim teknoloji projelerini koordine etmede öncü görev veriliyor. Dikkati çeken unsur ise, bugüne kadar genellikle devlete ait işletmeler enstitüler tarafından yürütülen büyük çaplı ulusal teknoloji projelerinde, yetkin özel sektör firmalarının liderlik rolü üstlenmesinin talep edilmesi.
Konuya ilişkin değerlendirmelerde bulunan Çin Komünist Partisi Merkez Komitesi Parti Okulu araştırmacılarından Wang Shengxiao, “Yeni bilimsel teknolojik devrim endüstriyel dönüşüm dalgası, yeni nitelikli üretici güçler geliştirmek için geniş ufuklar.” ifadelerini kullandı. Shengxiao ayrıca, tarihi fırsatı değerlendirmenin; bilim teknolojide daha yüksek öz yeterlilik seviyesine ulaşmak için hızlı hareket etmeyi stratejik inisiyatifi korumak adına inovasyon kapasitesini çok boyutlu olarak artırmayı gerektirdiğinin altını çizdi.
Yapay zekanın güvenliği “AI Plus” girişimi
Yönergelerin teknoloji odaklı önemli bacağı ise yapay zeka alanındaki hedeflerden oluşuyor. çerçevede, yapay zekayı geleneksel endüstrilere entegre etmeyi amaçlayan “AI Plus” girişiminin tam kapsamlı olarak hayata geçirilmesi dijital teknolojilerdeki inovasyon süreçlerinin ivmelendirilmesi planlanıyor. Bununla birlikte, yapay zekanın güvenli, güvenilir kontrol edilebilir yapıda kalmasını sağlamak amacıyla yeni nesil izleme, risk erken uyarı acil durum müdahale sistemlerinin kurulması gerektiği belirtiliyor. Alınan önlemler ise ulusal veri altyapısının inşası, dijital üretim kümelerinin oluşturulması, “çevre dostu” üretim konsepti ülkenin enerji dönüşümü gibi kritik başlıkları kapsıyor.
Stratejik belgede yetkililere, öz yeterlilik dışa açılma politikaları arasında hassas denge kurmaları kalkınma süreçlerini ulusal güvenlikle koordineli şekilde yürütmeleri tavsiye ediliyor. Buna ek olarak, Çin pazarında şirketler arası yıkıcı fiyat savaşlarını ifade eden “involüsyon” (kısır döngü) olarak adlandırılan aşırı rekabetten kaçınılması için gerekli tedbirlerin alınması çağrısı yapılıyor. iç düzenlemelerin yanı sıra, yabancı risk sermayesi firmaları uluslararası standart belirleyici kuruluşların Çin’deki faaliyetlerini artırmaları teşvik ediliyor.
15. Beş Yıllık Plan entegrasyon
Çin’in 2026-2030 dönemini kapsayan 15. Beş Yıllık Planı “yeni nitelikli üretici güçlerin” geliştirilmesini temel stratejik görev olarak konumlandırıyor. Söz konusu planın taslağında, endüstriyel rekabet gücü, gelişmekte olan yeni nesil endüstriler, ileri teknolojiler inovasyon kapasitesine odaklanan 28 büyük proje yer alıyor. projelerin, plan kapsamındaki toplam 109 büyük stratejik projenin yaklaşık dörtte birini oluşturması dikkat çekiyor.
Ulusal Kalkınma Reform Komisyonu Endüstriyel Teknolojik İktisat Enstitüsü araştırmacılarından Liu Zhenzhong ise süreci sözlerle değerlendiriyor:
“Yeni nitelikli üretici güçler, temel olarak inovasyonun örgütlenme biçimi, endüstrilerin nasıl geliştiği kaynakların nasıl tahsis edildiği konularında köklü değişiklikler getiren dönüşümsel teknolojik atılımlarla yönlendiriliyor.”
Zhenzhong’a göre büyük çaplı değişimler, kurumsal çerçevelerin yeniden şekillendirilmesi kalkınmanın önündeki engellerin ortadan kaldırılması için çok daha derin reformların yapılmasını zorunlu kılıyor.
İlgili Olarak
AKINCI TİHA’dan Çin İHA’sına karşı hava-hava zaferi daha
F-35 savaş uçağının parçaları Çin’in elinde ?
Marmara Üniversitesi Siyaset Bilimi Kamu Yönetimi bölümü öğrencisi. Uluslararası İlişkiler Savunma Sanayii araştırmacısı.