2000’lerin ortasındaki freak folk dalgasıyla anılan, yılların bağımsız müziğini anlatmak için akla ilk gelenlerden biri olan Joanna Newsom albümü Ys, artık tam 20 yaşında.
İlk dinleyişten yana neler değişmiş? Şarkıların arasına neler sızmış? Yaşa Takılanlar açtı yeniden dinledi.
Joanna Newsom
Ys
14 Kasım 2006
Çok mühim albümdür çünkü…
Kelimenin tam anlamıyla eşsiz müzisyenin kendini tüm dünyaya tanıttığı yapıtıdır. 2004’teki ilk albümü The Milk-Eyed Mender dönemin New Weird America akımının üyesi olarak ilgi çeken Newsom’ın iki yıl aradan sonra gelen çalışması, özellikle Van Dyke Parks’ın, (ki Beach Boys’la çalışmış efsanedir) orkestral aranjmanları, Steve Albini’nin kaydı Sonic Youth Loose Fur’den tanıdığımız Jim ’Rourke’un miksi gibi referanslarla zaten ilgiyi hak ediyor. yaşta böyle ekip kurmak için belli yeteneğiniz olması gerekir! “Benzersiz” sıfatını sonuna kadar hak edenlerden.
İlk dinleyişte hissettirdikleri. bugün hissettirdikleri
Newsom aslında insanlara büyük heyecanla dinletirken zorluk yaşadığım albümde çokça Björk’ü andıran genelde çocuksu vokalinin İstanbul’un müzik kulağına çok uymadığını düşünüyorum. Ben öyle hissetmesem bunu biraz anlayabiliyorum aslında. Ancak vokal melodileri, aranjmanlar, şarkı yapıları kadar iyi ki büyülenmemek elde değil. Ys’in teknolojik albüm olmaması zaman dışılığının çerçevesini çok genişletiyor. Önceki yüzyıllarda kayıt teknolojisi olsa böyle müzik duysanız şaşırmazdınız sanırım. Yani şaşırırdınız şaşırmazdınız! Mitolojik, çok özgün kafadan çıktığını söyleyebiliriz rahatlıkla. Kişisel olarak açıkçası ben devamındaki işlerini daha çok irim; daha ulaşabileceğim, içine girebildiğim albümler.em>Ys; Newsom’ın en saf, yeteneklerini zincirden boşanmış şekilde kayda döktüğü albümüdür.
Bunu biliyor muydunuz?
Albümün adı, Fransa’nın kuzeybatısında yer alan Breton taraflarında olduğu düşünülen sular altında kaldığı efsanesi anlatılan mitik şehirden geliyor. Tam adı Kêr-Ys, “alçak şehir” anlamına geliyor. Ys burada “alçak”. 2025 yılında su altı arkeologları tarafından yapılan dalışlarda oralarda birtakım yıkıntılar bulunduğunu belirtelim. Efsane devam ediyor.
Joanna Newsom Ys’i yayımladığında 24 yaşındaydı. Sonrasında Have One On Me Divers isminde iki harika albüm daha yaptı. Özellikle 2015’teki son işi Divers, biraz daha indie folk sulara gidebilen oldukça sağlam çalışmaydı. 11 yıldır yeni müzik yayımlamadı. Arp uzun yıllar çalması kolay olmayan, vücuda etkisi yüksek olduğunu tahmin edebileceğimiz enstrüman olsa gerek.
SNL’den tanıdığımız komedyen Andy Samberg evlenen Newsom, Divers’tan iki yıl sonra anne. 2023’te Fleet Foxes grubunun düzenlediği Spring Recital’ sürpriz konser verdi; konserde çaldığı beş yeni şarkıdan biri kızı hakkındaydı. şarkıları gün kayıtlı hâlleriyle duyabilecek miyiz, merak konusu.
