Salt Araştırma Fonları’yla yıl desteklenen projelerin sunumları, 11 Aralık Cuma günü Salt Galata’ gerçekleştirilecek.

Keban Barajı kitapçığı kapağı, Ankara: DSİ Matbaası, 1966

Salt Araştırma Fonları’yla 2026’ desteklenen projelerin bulguları, 11 Aralık Cuma günü 13.30–19.00 saatlerinde Salt Galata’ gerçekleştirilecek sunumlar kamuya açılıyor.

Seçici Kurul üyelerinden. Özge Gençel (Çanakkale Onsekiz Mart Üniversitesi),. Emre Gönlügür (İzmir Ekonomi Üniversitesi),. Kıvanç Karaman (Özyeğin Üniversitesi) Ayşe Ozil (Sabancı Üniversitesi) moderatörlüğündeki oturumlarda araştırmacılar, çalışmalarının yöntem, süreç verilerini acak. Dört oturumdan oluşan programa çevrimiçi katılım sağlanabilecek.

yıl, Türkiye’ kent, toplum ekonomi tarihi 1950’ler sonrası sanat, mimarlık tasarım alanlarına odaklı 236 başvuru arasından toplam sekiz proje seçildi. Ekonomi tarihi alanındaki iki araştırmaya Garanti BBVA Ekonomi Tarihi Fonu aracılığıyla destek sağlandı. Bilgi üretimine toplumsal hafızaya katkıda bulunan özgün çalışmaları teşvik eden Salt Araştırma Fonları’yla 2013’ten yana toplam 96 proje desteklendi.

13.30 Açılış: Deniz Ova (Salt)

13.35-14.20 1. Oturum – Moderatör: Ayşe Ozil

Damla Göre, “Doğu Akdeniz’ Uzman-Mühendisler: İstanbul Sanayi Mektebi’nin İstanbul-Kahire Hattı, 1868–1909”
Doktora çalışmasını Osmanlı’ mobilya dekorasyon tarihine odaklanan teziyle ETH Zürih’te tamamlayan Göre, 1868’ imparatorluğun sanayileşme ihtiyacına yanıt olarak kurulan İstanbul Sanayi Mektebi’nin 1890’larda uzman mühendislerin öncülüğünde geçirdiği dönüşümü inceliyor. Okulun eğitim tarihine yön veren kariyerleri İstanbul Kahire arasında şekillenen aktörlerin izini sürerek kurumu Osmanlı merkezî idaresi, eyalet yönetimleri Avrupalı güçler arasında karşılaşma etkileşim alanı olarak ele alıyor.

Muratcan Zorcu, “Çapanoğulları İstanbul’ Âyanların Başkentteki Yerleşim Ağları Görünmez Coğrafyası”
Koç Üniversitesi Tarih Bölümü’nde doktora eğitimini tamamlayan Zorcu, 19. yüzyıl Osmanlı İmparatorluğu’nda merkezî bürokrasi âyan aileleri arasındaki ilişkilere odaklanan araştırmasında, Çapanoğulları ailesinin İstanbul’daki sosyo-mekânsal varlığını inceliyor. Ailenin 1823’ten. Mahmud dönemindeki müsadere süreçlerine uzanan dönemde bürokrasi ulema kurduğu ilişkileri, mikrotarihsel yaklaşımla kentsel izler toplumsal ağlar üzerinden haritalandırmayı amaçlıyor.

14.20-14.40 Soru-Cevap

14.55-15.40 2. Oturum – Moderatör: Özge Gençel

Muzaffer Karaaslan, “Kamusal Alanda Sanat Siyasi Gerilim: Antalya’daki Duvar Resimleri”
Ankara Hacı Bayram Veli Üniversitesi Sanat Tarihi Bölümü’nde öğretim üyesi olan Karaaslan, 1976 yılında 13. Antalya Uluslararası Film Sanat Festivali kapsamında düzenlenen resim heykel sempozyumunda üretilen duvar resimlerini, 1970’ler Türkiye’sinin siyasal, toplumsal kültürel bağlamı içinde inceliyor. Kamusal alanda sanatın görünürlüğünü, karşılaştığı müdahaleleri politik boyutlarını tartışıyor.

Sarp Renk Özer, “Ekin-Biçim: İDGSA’ Karşı-Kurum İhtimali”
Küratör sanatçı Özer, Türkiye sanat mimarlık tarihinde istisnai örgütlenme modeli olarak öne çıkan, 1970’lerin ortalarında İstanbul Devlet Güzel Sanatlar Akademisi (İDGSA) öğrencileri tarafından kurulan Serencebey’ mütevazı apartman dairesinde faaliyet gösteren Ekin Büro’yu inceliyor. Çoğunluğu mimarlık resim bölümü öğrencilerinden oluşan, aktivist pratik sürdürme arayışındaki kısa ömürlü topluluğun sanat, tasarım mimarlık eğitimindeki sorunları ülkenin sanatçıların karşı karşıya olduğu meselelerle birlikte ele alma çabasına odaklanıyor.

15.40-16.00 Soru-Cevap

16.15-17.00 3. Oturum – Moderatör: Emre Gönlügür

Başak Tükenmez, “Atomik Modern: Çekmece Nükleer Araştırma Eğitim Merkezi’nin Mekânsal Tarihi”
ODTÜ Mimarlık Bölümü’nde doktora adayı araştırma görevlisi Tükenmez, 1962’ İstanbul’ Küçükçekmece Gölü kıyısında “Barış İçin Atom” programı kapsamında kurulan Çekmece Nükleer Araştırma Eğitim Merkezi’ni (ÇNAEM) odağına alıyor. ÇNAEM’in mekânsal tarihi üzerinden hem atomik mimariyi hem mimarinin aracılık ettiği süreçlerle şekillenen dünya tahayyülünü inceliyor.

Özge Kurban, “Kalkınmanın İmgesel İnşası: Keban Barajı’nın Görsel Temsilleri”
İzmir Yüksek Teknoloji Enstitüsü Mimari Restorasyon Bölümü’nde doktora adayı araştırma görevlisi Kurban, 1960’lar Türkiye’sinde kalkınma projesi ilerleme simgesi olarak sunulan Keban Barajı’nın görsel temsillerini inceliyor. 1960’lı 1970’li yıllarda üretilen, Devlet Su İşleri’ne (DSİ) ait bülten, broşür kitapçıkların yanı sıra kartpostallar, pullar, ilk gün zarfları üzerinden temsillerin dolaşımını devlet söylemiyle ilişkisini izliyor; baraj imgesinin inşasında hangi unsurların öne çıkarıldığını, hangilerinin görünmez kılındığını sorguluyor.

17.00-17.20 Soru-Cevap

17.35-18.20 4. Oturum (Garanti BBVA Ekonomi Tarihi Fonu Projeleri) – Moderatör: Kıvanç Karaman

Bahar Bilgen Şen, “1875–1881 Yıllarında Osmanlı Borç Krizinde Kurumsal Düzenleme Arayışları Osmanlı Bankası”
Boğaziçi Üniversitesi Atatürk Enstitüsü’nde doktora eğitimini tamamlayan Şen, 1875 mali krizi sonrasında Osmanlı dış borçlarının yeniden düzenlenmesine yönelik girişimleri inceliyor. 1881’ Muharrem Kararnamesi kurulan Düyûn-ı Umûmiye’ye uzanan süreci Osmanlı hükümeti, tahvil sahipleri, Osmanlı Bankası, Galata bankerleri özellikle Fransa İngiltere’deki finans çevreleri arasındaki müzakereler üzerinden ele alıyor; Düyûn-ı Umûmiye’nin kuruluşunu kaçınılmaz çözümden ziyade farklı alternatiflerin tartışıldığı süreçte şekillenen kurumsal düzenleme olarak değerlendiriyor.

Fatma Eda Çelik, “Anadolu Demiryolu Hattı Boyunca Ankara Vilayetinde Tahıl Eşrafın Dönüşümünün İzini Sürmek”
Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi’nde doktora eğitimini tamamlayan Çelik, 19. yüzyıl sonu 20. yüzyıl başında Ankara vilayetinde demiryolu yatırımları yeni finansal yapılanmaların etkisiyle yaşanan iktisadi toplumsal dönüşümü inceliyor. Düyûn-ı Umûmiye İdaresi’nin belirleyici rolüne, tahıl merkezli metalaşma süreçlerine yerel eşrafın sermaye birikimine odaklanarak dönüşümü arşiv belgeleri, mekânsal haritalama prosopografik analiz yöntemleriyle ele alıyor.

18.20-18.40 Soru-Cevap