Avrupa Tüketici Örgütü (BEUC), Apple, Microsoft, Meta büyük teknoloji şirketlerinin Avrupa Birliği’nin Dijital Piyasalar Yasası (DMA) kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmediğini öne sürdü. Örgütün yayımladığı rapor, platformların alternatif hizmetleri tercih etmeyi zorlaştıran arayüzler kullandığını düzenlemelere uyumu geciktirdiğini savunuyor. büyük teknoloji şirketlerinin kurallara uyum sağlamak yerine bazı uygulamalarla düzenlemelerin etkisini azaltmaya çalıştığını belirtiyor.
BEUC, Teknoloji Şirketlerinin DMA Uyumunu İncelediAvrupa Tüketici Örgütü, “Cosmetic Compliance: How the Gatekeepers Continue to Undermine Compliance with the DMA” raporunda Avrupa Birliği tarafından dijital pazarlarda kapı bekçisi olarak sınıflandırılan şirketlerin uygulamalarını değerlendirdi. Raporda, şirketlerin düzenlemelere uyum sağladıklarını gösteren değişikliklerin bazı durumlarda yüzeysel kaldığı tüketicilerin tercihlerini etkileyen uygulamaların devam ettiği ileri sürüldü.
BEUC, platformların kullanıcıları alternatif ürün hizmetlerden uzaklaştırmak için tarafsız olmayan arayüzler davranışsal yönlendirme tekniklerinden yararlandığını savunuyor. Örgüte göre yöntemler, kullanıcıların farklı hizmetleri seçmesini zorlaştırarak DMA’nın rekabeti artırma tüketici tercihlerini koruma hedefini zayıflatıyor.
BEUC raporu, farklı teknoloji şirketlerinin iş modellerini etkileyen DMA hükümlerine yönelik uygulamalarını ayrı başlıklar altında ele alıyor. Örgüt, şirketlerin bazı yükümlülükleri geciktirdiğini veya sınırlı biçimde uyguladığını öne sürüyor.
Raporda şirketlere yönelik iddialar alanlarda yoğunlaşıyor:
- Apple’ın alternatif uygulama dağıtım kanalları üzerindeki kontrolü, erişim onay süreçleri
- Alphabet’in kişisel verilerin kullanımına ilişkin izin süreçleri, kendi hizmetlerini öne çıkarması, varsayılan seçenekler alternatif uygulama mağazalarına yönelik kısıtlamaları
- Amazon’un fiyat politikaları üzerindeki kontrolü
- Meta’nın kişisel verilerin kullanımına yönelik kullanıcı onayı süreçleri
BEUC, uygulamaların kullanıcıların seçim özgürlüğünü sınırlayabildiğini dijital pazarlarda rekabetin gelişmesini zorlaştırabildiğini belirtiyor.
Microsoft, Avrupa Komisyonu tarafından DMA kapsamında kapı bekçisi olarak sınıflandırılan teknoloji şirketleri arasında bulunuyor. statü, şirketin belirli dijital hizmetleri üzerinden kullanıcılar işletmeler arasındaki erişimi kontrol etmesi nedeniyle daha kapsamlı yükümlülükler taşımasını gerektiriyor.
BEUC, raporunda büyük teknoloji şirketlerinin DMA’nın temel iş modellerini etkileyen hükümlerine uyum konusunda gecikmeler yaşadığını savunuyor. Ancak raporda yer alan eleştiriler, şirketlerin tüm uygulamalarının hukuken kesinleşmiş ihlal olduğu anlamına gelmiyor. Avrupa Birliği düzenleyicileri, DMA kapsamındaki ihlal iddialarını kendi soruşturma değerlendirme süreçleri üzerinden ele alıyor.
Dijital Piyasalar Yasası, büyük çevrim içi platformların pazardaki gücünü sınırlamayı, alternatif hizmetlerin önünü açmayı tüketicilerin dijital ürünler üzerindeki seçim özgürlüğünü artırmayı amaçlıyor. Kapı bekçisi olarak tanımlanan şirketler, belirli hizmetlerde kendi ürünlerini haksız biçimde öne çıkaramıyor, kullanıcıların alternatiflere erişimini kısıtlayamıyor düzenlemenin öngördüğü veri kullanım kurallarına uymak zorunda kalıyor.
BEUC’nin raporu, DMA’nın yürürlüğe girmesinden sonra şirketlerin bazı değişiklikler yapmasına rağmen tüketici deneyimini etkileyen sorunların devam ettiğini iddia ediyor. Örgüt, Avrupa Komisyonu’nun uygulamaları daha yakından incelemesini şirketlerin düzenlemelere yalnızca görünürde değil, kullanıcıların tercihlerini gerçekten koruyacak şekilde uyum sağlamasını istiyor.