ABD merkezli Politico dergisi, Avrupa Birliği’nin Ukrayna’yı 2027’den itibaren kapsayacak şekilde kısmi üyeliğe dahil etmeyi öngören gizli plan üzerinde çalıştığını yazdı.
Politico’ya konuşan 10 yetkili diplomat, adımın, AB’nin genişleme anlayışında köklü değişime işaret ettiğini söyledi.
Planın "benzeri görülmemiş" olduğu belirtilen haberde Brüksel'in, planla birlikte Kiev’in Avrupa’daki konumunu güçlendirmeyi Ukrayna’yı Moskova’dan daha uzaklaştırmayı hedeflediği kaydedildi.
Haberlerimizi Google’ Takip EdinEn güncel haberlere son dakika gelişmelerine Google üzerinden anında ulaşmak için bizi favorilerinize ekleyin.Google’ tercih edilenolarak ekleyin
Planda, Ukrayna'nın tam üyelik için gerekli reformları tamamlamadan önce AB masasında yer alabileceği yer alması dikkat çekti.
DÖRT YIL SONRA RADİKAL DÖNÜŞ
Rusya’nın Ukrayna’ya savaş ilan etmesinin üzerinden dört yıl geçti.
Aradan geçen dört yılın ardından Avrupalı yetkililer Ukrayna hükümeti, üyelik sürecinin ertelemeye açık olmadığı görüşünde birleşti.
class='medyanet-inline-adv'>Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenski, Kiev’ gazetecilere yaptığı açıklamada Rusya’nın Ukrayna’nın AB yolunu kesmeye çalışacağını iddai. Zelenski, 2027 tarihinin neden netleştirilmesi gerektiğini sözlerle anlattı:
“Rusya, Avrupa Birliği’ne doğru ilerleyişimizi durdurmaya çalışacaktır. yüzden ‘tarihi belirleyin’ diyoruz. Neden net tarih? Çünkü tarih Ukrayna, Avrupa, ABD Rusya tarafından imzalanacak.”
“TERS GENİŞLEME” MODELİ GÜNDEMDE
Haberde, AB’nin yaklaşımı, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un 2017’den yana savunduğu "Çok Vitesli Avrupa" fikrine benzetildi.
AB yetkilisi iki Avrupalı diplomata göre son taslak, gayriresmî olarak “ters genişleme” şeklinde adlandırıldı. modele göre ülkeler, üyelik kriterlerini tamamen yerine getirdikten sonra değil, sürecin başında AB yapısına kısmen dahil ediliyor.
AB yetkilileri, planın Ukrayna’ya demokratik kurumlar, yargı siyasi sistemdeki reformları tamamlaması için nefes aldıracağını belirtti. Aynı zamanda Kiev’in, uzun belirsiz süreç nedeniyle Batı’dan umudunu kesmesinin önüne geçilmesi amaçlandı. Ancak Brüksel, reform sürecinde herhangi kolaylaştırıcı kestirme yol olmayacağının altını çizdi.
class='medyanet-inline-adv'>5 aşamalı planın şekillendiğini aktaran yetkililer, sürecin henüz erken aşamada olduğunu ancak siyasi iradenin giderek güçlendiği vurguladı.
1. ADIM: UKRAYNA’YI SÜRECE HAZIRLAMAK
Avrupa Birliği, Ukrayna’nın üyelik başvurusunu “önden yüklemeli” modelle ilerletiyor. kapsamda Brüksel, Kiev’e üyelik yolunda hukuki aşamaları oluşturan “müzakere kümeleri” konusunda gayriresmî rehberlik sağlıyor.
AB, altı müzakere kümesinden üçüne ilişkin detayları Ukrayna’ya iletti. Mart ayında yapılacak gayriresmî AB bakanları toplantısında, Ukraynalı heyete yeni müzakere başlıklarının sunulması planlanıyor. Böylece hazırlık çalışmalarının genişletilmesi hedefleniyor.
class='medyanet-inline-adv'>AB Konseyi Dönem Başkanlığı’nı yürüten Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'nin Avrupa Bakan Yardımcısı Marilena Raouna, sürece ilişkin değerlendirmesinde, “Süregelen Rus saldırganlığına en zor koşullara rağmen Ukrayna, reform çalışmalarını hızlandırıyor.” ifadelerini kullandı.
Raouna, 3 Mart’taki toplantının, Ukrayna’ya verilen desteğin yeniden teyit edilmesini amaçladığını vurguladı.
Süreçte “kestirme yol olmayacağını” açıkça dile getiren AB yetkilisi, üyelik sürecinin temel mantığını sözlerle özetledi:
“AB üyeliği ancak genişleme sürecinde gerekli dönüşüm sağlandığında fayda üretecektir. AB üyeliğinin gerçek süper gücü budur. Avrupa Komisyonu’nun önündeki zorluk, hızlı ilerleme ihtiyacı Ukrayna’daki reformların tamamlanması gereğini dengelemektir.”
class='medyanet-inline-adv'>Sürece hazır olduklarını ifade eden Zelenski, teknik hazırlıkları 2027’ye kadar tamamlayabileceklerini belirtti "Savaşın sona ermesini eş zamanlı güvenlik garantilerini konuşuyoruz. Bizim için Avrupa Birliği, güvenlik garantisi anlamına geliyor.".
2. ADIM: “YUMUŞATILMIŞ ÜYELİK” MODELİ
Brüksel' yapılan toplantıda AB ülkeleri, yeni ülkelerin Birliğe katılımında yaşanan tıkanıklığın nasıl aşılacağına dair Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen’i sıkıştırdı.
Toplantıya ilişkin bilgi sahibi diplomatlara göre, Von der Leyen masaya farklı seçenekler modeller koydu.
modeller arasında, gayriresmî olarak “ters genişleme” olarak adlandırılan yaklaşım yer.
class='medyanet-inline-adv'>AB yetkilisi, tartışılan modeli sözlerle anlattı:
“ sürecin yeniden kalibre edilmesi anlamına geliyor. Önce katılım sağlanır, ardından haklar yükümlülükler kademeli olarak devreye girer. Mevcut koşullar, Komisyon’un üyelik kriterlerini belirlediği dönemden çok farklı. nedenle katılım sürecinin yeniden düşünülmesi gerekiyor.”
yaklaşımın üyelik kriterlerini gevşetmeyi amaçlamadığını vurgulayan yetkili, sayede itirazlar nedeniyle üyelik süreci tıkanan (Moldova Arnavutluk gibi ülkeler) ülkelere güçlü siyasi mesaj vermenin hedeflendiğini belirtti.
AB diplomatı, mesajın önemine dikkat çekerek şöyle konuştu:
“Savaş dört yıldır sürüyor. Ukraynalıların desteğe ihtiyacı. AB desteği siyasi psikolojik olarak sağlamak zorunda.”
Acak yaklaşım, AB içinde ciddi itirazlarla karşılandı. AB yetkilisi, yaklaşıma “İlke olarak iki ayrı üye kategorisi tartışılamaz. durum yalnızca Ukrayna’ya değil, Avrupa projesinin kendisine haksızlık. Verilmesi gereken mesaj, reformların hızlandırılmasıdır" sözleriyle tepki gösterdi.
3. ADIM: ORBAN'IN SAF DIŞI KALMASI
Ukrayna’nın AB üyeliği önündeki en büyük engellerden biri, Birliğin genişleme kararlarının 27 üye ülkenin oybirliğiyle alınması zorunluluğu. nedenle Macaristan Başbakanı Viktor Orban’ın tutumunun, plandaki sürecin kilit noktası olarak görüldü.
Orban, AB içinde Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’e en yakın lider olarak tanımlanırken Avrupa Komisyonu AB başkentleri, gözünü nisan ayında yapılacak Macaristan seçimlerine çevirdi.
Üst düzey AB diplomatı, Macar liderin Kiev’e yönelik yaklaşımını sözlerle değerlendirdi:
“Orban’ın Ukrayna’ya karşı tutumu çok derin. stratejik ya taktik hamleden ziyade kişisel mesele. Orban Zelenski arasında doğrudan gerilim.”
Zelenski, Budapeşte için “küçük Moskova” ifadesini kullanmıştı. Ukrayna’yı “dünyanın en yolsuz ülkelerinden biri” olarak tanımlayan Orban ise Zelenski’nin Macaristan’ın egemenliğini tehdit ettiğini öne sürmüştü.
Orban'ın Nisan' yeniden seçilmesi halinde, plana dördüncü aşama devam edilecek.
4. ADIM: TRUMP KARTI
Trump'ın Orban'ı doğrudan etkileyebilecek tek lider olduğuna inanılan planda, ABD'nin 20 maddelik taslak barış planına Ukrayna’nın 2027’ AB’ye katılımasının yazılması hedeflendi.
Orban yakın ilişkileri bulunan Macar lideri seçimler öncesinde açıkça destekleyen ABD Başkanı Donald Trump'ın, Budapeşte doğrudan temasa geçerek süreci hızlandırabileceği umut edildi.
Gözden KaçmasınCumhurbaşkanı Erdoğan, Yunanistan Başbakanı Miçotakis'i ağırlayacak: Yunan tarafının beklentileri neler?Haberi görüntüle5. ADIM: SON ÇARE
Trump’ın devreye girmesinin sonuç vermemesi halinde, Avrupa Birliği’nin elinde kalan son seçenek Macaristan’a yönelik en ağır siyasi yaptırımın gündeme alınması.
senaryoda AB Antlaşması’nın 7. maddesinin yeniden işletilmesi masaya gelebileceğini belirten AB diplomatlar, Macaristan'ın üyelik haklarının askıya alınmasına kadar uzanan yaptırımlar hazırlanabileceğini söyledi.
Macaristan'ın oy hakkının askıya alınması, oy hakkının askıya alınması olarak tanımlandı. Brüksel, şimdilik adımı atmaya sıcak bakmazken böyle hamlenin nisan ayında yapılacak seçimler öncesinde Orban'ın elini güçlendirebileceği değerlendirilmesi yapıldı.
Gözden KaçmasınABD'den Hürmüz uyarısı: İran'dan uzak durun! Gizli çatışma hazırlığı iddiasıHaberi görüntüle