1915 Ermeni Soykırımı’ndan sağ kurtulan yaşayan son tanıklardan Mary Vartanian 112 yaşında hayatını kaybetti. Haberi, torunu Natalie Vartanian, üzerinden duyurdu. Mary Vartanian'ın ölümü, Ermeni halkının soykırıma birinci elden şahit olmuş gözlerden çiftini daha kaybettiği anlamına geliyor.
1914 yılında Gaziantep’te dünyaya gelen Mary Vartanian, soykırım başladığında henüz yaşındaydı.
Mary Vartanian Ouzghoushian kardeşlerle Halep'te 1953 civarıMary, hayatının yaklaşık ilk on yılını 20. yüzyılın en ağır vahşetlerinden birine şahit olarak geçirdi. Nitekim kırımdan sağ kurtulanlardan biri oldu kendisine aile, umut direniş üzerine kurulu hayat inşa etmeye başladı.
Ailesinin sağ kalan üyeleri birlikte Halep’e göçen Mary Vartanian, burada yaşarken Gaziantep’in halı dokuma el sanatları geleneğini yaşatmaya devam. Dokumaları daha sonra Lübnan'ın Antelias kasabasındaki Kilikya Katolikosluğu müzesinde sergilendi.
Soykırımdan kaçtıktan sonra Mary Vartanian, 1935'te kemancı besteci Hovhannes Vartanian evlendi. Çiftin altı çocuğu. süre Halep'te yaşadıktan sonra oğullarının Suriye ordusuna asker olarak alınmaması için Beyrut'a taşındılar.
Hovhannes, 1969' hayatını kaybetti. Bunun üzerine 1972' oğlu birlikte ABD'ye göçerek Massachusetts eyaletinin Watertown şehrine yerleşen Mary, günlerini fabrikada çalışarak, çocuklarını büyüterek Ermeni Kilisesi'nde aktif rol alarak geçirdi.
Yakınları, Mary'nin hayatını tevazu, sağlam inanç başkalarına yardım konusunda yüce gönüllülükle yaşadığını söylüyor. Kendisi uzun ömrünü sık sık duaya, disipline ailesini öncelemeye borçlu olduğunu dile getirirdi.
Son yıllarını Massachusetts eyaletinin Jamaica Plain semtindeki Ermeni Huzurevi Rehabilitasyon Merkezi'nde geçirdi. Yakınları gibi huzurevi çalışanları onu kibarlığı etrafındaki herkesle tığı sevgiyle anarken ziyaretçileri her zaman öpücüklerle karşıladığını yüzündeki gülümsemenin hiç solmadığını anlatıyor.
Mary 109 yaşındayken, Nisan 2024’te, her yıl düzenlenen Ermeni Soykırımı anma töreni kapsamında Massachusetts Eyalet Meclisi’nde onurlandırıldı. Hem hayatta kalışı hem Ermeni Amerikan toplumuna ömür boyu sunduğu katkılar hatırlanarak, katılanlar tarafından ayakta alkışlandı.
Mary Vartanian geride altı çocuk, 15 torun, 21 torun çocuğu torununun torununu bıraktı.
(: Armenian Report)
