ABD öncülüğündeki koalisyon güçlerinin Irak’taki askeri misyonunu 30 Eylül Çarşamba günü itibarıyla tamamlaması ülkedeki yabancı askeri varlığın sona ermesi bekleniyor.
Irak Silahlı Kuvvetler Komutanı Sözcüsü Sabah en-Numan, Irak resmi haber ajansı INA’ya yaptığı açıklamada, ABD uluslararası koalisyon güçlerinin Irak’tan çekilme sürecini 30 Eylül’ tamamlayacağını belirterek, Irak topraklarında yabancı asker veya askeri üs bulunmadığını söyledi.
Irak Başbakanı Silahlı Kuvvetler Komutanı Ofisi Direktörü Abulemir eş-Şammari 26 Eylül’ yaptığı açıklamada, ABD öncülüğündeki koalisyon güçlerinin karargahının 30 Eylül’ kapanacağını bildirdi. Şammari, Irak güvenlik durumunun iyi olduğunu Irak güçlerinin ülke topraklarının tamamını kontrol ettiğini ifade.
Çekilmenin ardından Bağdat Washington arasındaki güvenlik ilişkilerinin istihbarat ımı, koordinasyon silah programları gibi alanlarda ikili iş birliği kapsamında sürdürülmesi planlanıyor.
2003 yılında M1A1 Abrams tankları, Irak’ın Bağdat kentindeki Tören Meydanı’nda “Zafer Elleri” heykeli altında.Çekilme süreci Irak Kürt Bölgesel Yönetimi’nde (IKBY) ise hava savunması konusunda endişelere yol.
IKBY Peşmerge Bakanlığı, ABD İran arasındaki son gerilim sürecinde bölgenin 1000’den fazla İHA balistik füze saldırısına maruz kaldığını belirterek hava sahasının korunmasının federal hükümetin anayasal sorumluluğunda olduğunu vurguladı.
IKBY Başbakanı Mesrur Barzani ABD güçlerinin çekilmesinin bölgeyi savunmasız bırakabileceği uyarısında bulunarak Irak’ın kuzeyindeki hava savunma kapasitesinin yetersizliğine dikkat çekti. Barzani, 2011’deki ABD çekilmesinin ardından oluşan güvenlik boşluğunun DEAŞ’ın yükselişine zemin hazırladığını hatırlatarak benzer durumun yeniden yaşanabileceğini söyledi.
ABD’nin Irak’taki askeri varlığı
Saddam Hüseyin rejimini devirmek için Mart 2003’te Irak’ı işgal eden ABD’nin Irak’ta bilinen 9 askeri üssü bulunuyordu. 2011’ Irak’tan çekilse buradaki varlığını söz konusu askeri üslerle güçlendirdi. Uluslararası Bağdat Havalimanı’daki Victory Askeri Üssü’nün yanı sıra başkentin Taci bölgesinde eğitim amaçlı üsse sahipti.
Ülkenin batısındaki Enbar’ Habaniyye Aynü’l Esed adlı iki askeri üssü daha bulunan ABD, DEAŞ saldırıları sırasında üsleri aktif şekilde kullanmaya başladı. Salahaddin vilayetindeki Beled Hava Üssü’nü kullanan ABD, Kerkük’teki K1 Askeri Üssü’nün yanı sıra ülkenin ikinci büyük kenti Musul’ askeri üslerle varlık gösterdi. ABD güçleri ayrıca Musul’ Kayarra (Geyyara) Askeri Üssü’nde bulundu.
2011 yılında Irak’tan çekilen ABD unsurları.Trump’ın askerlerini Suriye’den çekme kararının ardından gündeme gelen Erbil’deki Harir Hava Üssü ABD güçlerinin bulunduğu üsler arasında yer. Nitekim ABD, Uluslararası Erbil Havalimanı’nında askeri üsse sahipti. 2015’ten yana kontrolünde tuttuğu Erbil’deki Harir Hava Üssü’nün pistini genişleterek burayı aktif biçimde kullanmaya başladı.
süreçte ABD 2003 yılında işgal ettiği Irak’ta yaklaşık 166 bin askeriyle Aralık 2011’e kadar varlık gösterdi. tarihten sonra eski Başkan Barack Obama’nın talimatı üzerine tüm askerlerini Irak’tan çekti. Ancak terör örgütü DEAŞ’ın 10 Haziran 2014’te ortaya çıkmasından sonra dönemin Irak Başbakanı Nuri el-Maliki’nin çağrısı üzerine ABD yeniden askerlerini Irak’a gönderdi. ABD Dışişleri Bakanlığı’nın yayımladığı son verilere göre, iki ülke arasında 2014 yılında imzalanan askeri stratejik anlaşma uyarınca Irak’ta 5 bine yakın ABD askeri bulunuyordu.
İlgili Olarak
“NATO Irak Misyonu” Orta Doğu’dan Avrupa’ya çekildi
Marmara Üniversitesi Siyaset Bilimi Kamu Yönetimi bölümü öğrencisi. Uluslararası İlişkiler Savunma Sanayii araştırmacısı.