Windows 11, bilgisayar açıldıktan sonra başlangıç uygulamalarını performansı korumak amacıyla belirli aralıklarla çalıştırıyor. Reddit’te ılan kayıt defteri düzenlemesi, bazı kullanıcılarda uygulamaların yüklenme süresini 2 dakika 30 saniyeden 30 saniyeye kadar düşürdü. Ancak Windows başlangıç gecikmesi için kullanılan yöntem, özellikle düşük donanımlı bilgisayarlarda sistem performansını olumsuz etkileyebileceği için dikkatli uygulanmalı.
Windows 11 Başlangıç Uygulamalarını Neden Geciktiriyor?Windows 11 masaüstünün açılması, bilgisayardaki bütün uygulamaların aynı anda kullanıma hazır olduğu anlamına gelmiyor. Discord, Microsoft Teams, VPN yazılımları donanım yardımcı programları gibi başlangıçta çalışması istenen uygulamalar, işletim sistemi tarafından kontrollü biçimde başlatılıyor. Microsoft, yaklaşımı bilgisayarın açılış sırasında aşırı yüklenmesini önlemek amacıyla kullanıyor.
Reddit’te u/PersianMG kullanıcı adıyla ım yapan Windows kullanıcısı, güçlü donanıma sahip bilgisayarında yaklaşık 30 başlangıç uygulaması, altı AutoHotkey betiği farklı arka plan hizmetleri çalıştırıyordu. Kullanıcı, Windows masaüstünün kısa sürede açılmasına rağmen uygulamaların sırayla yüklenmesinin yaklaşık iki buçuk dakika sürdüğünü fark. Windows Performance Toolkit üzerinden yaptığı incelemede ise gecikmenin tek uygulamadan kaynaklanmadığını, başlangıç sürecinde uzun bekleme aralıkları bulunduğunu gördü.
Kullanıcı, kayıt defterinde Serialize adlı anahtar oluşturarak iki DWORD değerini sıfıra ayarladı. Düzenlemenin ardından başlangıç uygulamalarının tamamen yüklenme süresi 150 saniyeden yaklaşık 30 saniyeye geriledi. Önceden uygulamalar bilgisayar açıldıktan yaklaşık 110 saniye sonra çalışmaya başlarken düzenlemeden sonra ilk uygulamalar yaklaşık 20 saniyede açıldı yükleme işlemi kısa süre içinde tamamlandı.
Reddit kullanıcılarının tığı testler başlangıç gecikmesinin donanım yapılandırmasına göre değişebildiğini gösteriyor. Intel Core Ultra 270K Plus işlemci RTX 5080 ekran kartı kullanan bilgisayarda yalnızca WaitForIdleState değerinin sıfırlanması, başlangıç süresini 90 saniyeden 47 saniyeye düşürdü. Kullanıcı, Startup Delayer uygulamasıyla başlangıç sırasını değiştirdikten sonra süreyi 36 saniyeye kadar indirdi.
Başka kullanıcı 140 saniyelik yükleme süresini 113 saniyeye düşürürken bazı kullanıcılar yalnızca 3 ila 6 saniyelik iyileşme elde. Sonuçlardaki farklılık, başlangıç uygulamalarının sayısına, bilgisayarın donanımına Windows yapılandırmasına bağlı olarak değişiyor.
Microsoft’un teknik belgeleri Windows’un başlangıç programlarını belirli süre içinde çalıştırma garantisi vermediğini doğruluyor. Şirketin Run RunOnce kayıt defteri anahtarlarına ilişkin açıklamasında, işletim sisteminin Run anahtarı veya Başlangıç klasöründeki programları işlemleri daha az etkileyecek zamana erteleyebileceği belirtiliyor.
Microsoft mühendisi Raymond Chen 2016 yılında yayımladığı teknik açıklamada Windows’un başlangıç uygulamalarını neden geciktirdiğini anlatmıştı. Chen’e göre Windows, önce masaüstü gibi kullanıcıya görünen bileşenleri hazırlıyor, ardından başlangıç grubundaki programları çalıştırıyor. Çok sayıda uygulamanın aynı anda disk işlemci kaynaklarına yüklenmesi, Başlat menüsü gibi temel bileşenlerin bile yanıt vermesini geciktirebiliyor.
Windows başlangıç gecikmesini azaltmak için kullanılan iki kayıt defteri değeri farklı görevler üstleniyor. StartupDelayInMSec, Explorer’ın başlangıç uygulamalarını çalıştırmadan önce beklediği sabit süreyi kontrol ediyor. WaitForIdleState ise Windows’un yeni uygulamayı başlatmadan önce sistemin boşta kalmasını bekleyip beklemeyeceğini belirliyor.
Wintoys geliştiricisinin açıklamasına göre WaitForIdleState ayarı özellikle Windows 11 24H2 sonraki sürümlerde önem taşıyor. Ancak Microsoft, iki değeri resmi belgelerinde doğrudan performans ayarı olarak tanımlamıyor. Dolayısıyla yöntem, topluluk tarafından keşfedilmiş kayıt defteri düzenlemesine dayanıyor Microsoft gelecekteki güncellemelerde davranışını değiştirebiliyor.
Windows 11 Başlangıç Gecikmesi Nasıl Kapatılır?Kayıt defterinde yapılacak değişiklik öncesinde sistem geri yükleme noktası oluşturulması öneriliyor. İşlem, mevcut kullanıcı hesabının kayıt defteri alanında gerçekleştirildiği için normal koşullarda yönetici yetkisi gerektirmiyor. Ancak kurum tarafından yönetilen bilgisayarlarda kayıt defteri düzenlemeleri güvenlik politikaları nedeniyle engellenebiliyor.
Aşağıdaki adımlar, başlangıç uygulamalarının gecikmesini azaltmak için gereken ayarları içeriyor:
Bazı Windows sürümlerinde veya bilgisayar yapılandırmalarında StartupDelayInMSec değerinin 0 olarak ayarlanması beklenen sonucu vermeyebiliyor. Wintoys geliştiricisi, böyle durumlarda değerin 1 olarak değiştirilmesini öneriyor. Kullanıcılar ayrıca Windhawk üzerindeki Startup App Delay Fix modunu veya Wintoys uygulamasındaki ilgili seçeneği kullanarak kayıt defterine doğrudan müdahale etmeden benzer düzenlemeleri gerçekleştirebiliyor.
Değişikliği geri almak isteyen kullanıcıların Serialize anahtarını silmesi yeterli oluyor. Böylece Windows, başlangıç uygulamalarını kendi varsayılan yönetim davranışıyla çalıştırmaya devam ediyor.
Kayıt defteri düzenlemesi, uygulamaların kendi açılış hızını artırmıyor; yalnızca Windows’un uygulamaları başlatmasına izin verdiği zamanı değiştiriyor. Ayrıca Wintoys geliştiricisine göre düzenleme, Microsoft Store üzerinden yüklenen uygulamaların çoğunu etkilemiyor.
Düşük donanımlı bilgisayarlarda çok sayıda uygulamanın aynı anda başlatılması işlemci, bellek disk kaynakları üzerinde yoğunluk oluşturabiliyor. Microsoft’un gecikme mekanizması özellikle tür sistemlerde masaüstünün kullanılabilir hale gelmesini korumayı amaçlıyor. nedenle güçlü SSD yeterli RAM kapasitesine sahip bilgisayarlarda yarar sağlayabilen düzenleme, giriş seviyesi dizüstü bilgisayarlarda ters etki oluşturabiliyor.
Microsoft, Windows 11’ uygulama açılışlarını hızlandırmaya yönelik farklı performans iyileştirmeleri üzerinde çalışıyor. Ancak başlangıç uygulamalarının ne zaman çalışacağını doğrudan kullanıcının belirlemesine yönelik daha ayrıntılı seçenek henüz sunulmuyor. Ayarlar bölümündeki Başlangıç uygulamaları ekranı yalnızca uygulamaların otomatik çalışmasını açıp kapatmaya izin veriyor. Kullanıcıların başlangıç gecikmesini donanımlarına göre yönetebilmesi için varsayılan olarak etkin optimize edilmiş başlangıç seçeneği ise Windows’un mevcut ayarlarında bulunmuyor.
