Google'ın tepki çeken yapay zeka hamlesi: ‘Bu ciddi bir dayatmadır!’ İşte kapatmanın yolu

AB’ yapılan gözlemler, Google’ın AI Modu’nu kullanıma sunmasından sonra, bazı haber sitelerinin ziyaretçi sayısında yüzde 50’ye varan düşüşler yaşadığını ortaya koydu. Türkiye’ benzer etkinin görülebileceği yorumları yapılıyor.  

Google’ın yapay zeka modu, resmî siteleri, sosyal medya hesaplarını küçük ölçekli içerik üreticilerini öne çıkarmaya çalışsa okuyuculara sağlanan özet bilgiler çoğu zaman ana kaynağa yönlendirme yapmayı gereksiz kılıyor. Sonuç olarak, haber siteleri artık arama sonuçlarında eskisi kadar görünür olmayabilir.

SÜREÇ NASIL BAŞLADI?
Geçen yıl Google, arama motoruna entegre ettiği 'AI Mode' adlı yeni sohbet robotu özelliğini tanıttı. Şirket, yapay zeka destekli sistemle birlikte kullanıcıların arama deneyimini köklü biçimde değiştirmeyi hedefledi.

Şirketin CEO’su Sundar Pichai, yeni sistemin arama deneyiminde önemli dönüşüm anlamına geldiğini belirterek, “ aramanın tamamen yeniden tasarlanmasıdır” ifadelerini kullandı. Geçen yış Google’ın yıllık geliştirici etkinliğinde duyurulan sistem, kullanıcıların soru sormasına, ardından ek sorular yönelterek detaylı bağlamsal yanıtlar almasına olanak tanıyor.

‘10 MAVİ BAĞLANTI’ DÖNEMİNDEN SOHBET ROBOTLARINA
Google, yaklaşık 20 yıldır kullanıcılarına arama sonuçlarını ‘10 mavi bağlantı’ olarak bilinen klasik liste formatında sunuyordu. Ancak şirket, yapay zeka teknolojilerinin gelişmesiyle birlikte arama motorlarının geleceğinin daha etkileşimli sistemlerde olduğunu düşünüyor.

Yeni AI Mode özelliği, kullanıcıların tek sorgu yerine konu hakkında sohbet ederek bilgi edinmesini mümkün kılıyor. Google’ın yaptığı testlere göre, sistem kullanıcıların arama motorlarıyla etkileşim kurma biçimini önemli ölçüde değiştiriyor.

Google’ın hamlesi, son yıllarda hızla büyüyen yapay zeka rekabetinin parçası olarak değerlendiriliyor. Özellikle OpenAI tarafından geliştirilen ChatGPT’nin piyasaya çıkması, teknoloji şirketleri arasında yeni yarış başlatmıştı. ChatGPT’nin popülerliği sonrasında Google içinde ‘kırmızı alarm’ verildiği şirketin yapay zekâ stratejisini hızlandırdığı biliniyor.
Bununla birlikte Google’ın temkinli davrandığı belirtiliyor. Çünkü şirketin en büyük gelir kaynağı arama motoru.

New York Times’ta yer alan habere göre, Google’ın arama faaliyetlerinden elde ettiği gelir, örneğin 2024 yılında yaklaşık 200 milyar dolar seviyesine ulaşmıştı, geçen yıl rakam daha artmış olabilir. En önemlisi ise rakam şirketin toplam gelirinin yarısından fazlasını oluşturuyor.


ARAMA TRAFİĞİ İLK KEZ DÜŞMÜŞ OLABİLİR!

Google’ın arama motoru hakimiyeti son dönemde tartışma konusu. ABD’ devam eden tekel davasında ifade veren Eddy Cue, yapay zeka kullanımının artması nedeniyle Google arama trafiğinin 22 yıl sonra ilk kez düşüş göstermiş olabileceğini söyledi. Apple’ üst düzey yönetici olarak görev yapıyor. Google ise iddiaya karşılık yaptığı açıklamada, genel arama sorgularının artmaya devam ettiğini savundu.

YAPAY ZEKA DESTEKLİ ARAMA MOTORU YAYINCILARLA GERİLİME NEDEN OLDU
Yapay zeka destekli arama sistemleri, internet yayıncıları açısından yeni tartışma başlatmış durumda. Sohbet robotları genellikle web sitelerindeki içerikleri özetleyerek kullanıcıya doğrudan yanıt veriyor.

durum, kullanıcıların haber sitelerine veya bloglara tıklama oranını düşürebileceği endişesine yol açıyor ki endişelerin artık somutlaştığı üzerinde duruluyor. Google ise ‘AI Overviews’ adlı önceki özelliğinin kullanıcıların arama sayısını artırdığını bazı durumlarda web sitelerinde geçirilen süreyi uzattığını belirtiyor.

İTALYA’ OLAY OLDU: ‘ ÖZELLİK YAYINCILAR İÇİN TRAFİK KATİLİ’

Yine geçen yıl İtalya’daki gazete yayıncıları, Google’ın arama sonuçlarında sunduğu yapay zeka özetlerinin haber sitelerine gelen trafiği ciddi şekilde azalttığını savunarak soruşturma talep etmişti. 

The Guardian’ yer alan habere göre İtalya’daki gazete yayıncılarını temsil eden FIEG, teknoloji şirketi Google hakkında ülkenin iletişim düzenleyici kurumu AGCOM’a resmî şikâyette bulundu. Federasyon, Google’ın arama motorunda sunduğu yapay zeka destekli özetlerin kullanıcıları haber sitelerine yönlendirmek yerine doğrudan arama sayfasında bilgi sunduğunu belirterek bunun medya kuruluşlarının internet trafiğini önemli ölçüde azalttığını savunuyor. özelliğin yayıncılar açısından “trafik katili” haline geldiğini ifade.

FIEG tarafından yapılan açıklamada değerlendirmeye yer verildi:

“Google’ın sunduğu hizmetler, yayıncıların ürettiği içeriklerle doğrudan rekabet ediyor aynı zamanda onların görünürlüğünü azaltarak reklam gelirlerini düşürüyor.”


AVRUPA GENELİNDE BENZER GİRİŞİMLER OLDU! CİDDİ TRAFİK KAYIPLARI YAŞANIYOR

İtalyan yayıncıların şikâyeti yalnızca ulusal düzeyde kalmadı. Benzer başvuruların Avrupa Birliği’nin farklı ülkelerinde yapıldığı biliniyor. Çünkü haber siteleri ciddi trafik kayıpları yaşıyor.

Örneğin İngiltere merkezli analiz şirketi Authoritas tarafından temmuz ayında yayımlanan araştırma, Google’ın sunduğu özelliğin, arama sonuçlarındaki bağlantıların tıklanma oranlarında yüzde 80’e varan düşüşe yol açtığını öne sürdü. çalışma, Birleşik Krallık’taki rekabet otoritelerine yapılan yasal şikâyetin parçası olarak sunuldu.

Araştırma ayrıca, Google’ın ana şirketi Alphabet. bünyesindeki YouTube bağlantılarının, klasik arama sonuçlarına kıyasla daha görünür biçimde öne çıkarıldığını ortaya koydu.

ABD merkezli düşünce kuruluşu Pew Research Center tarafından gerçekleştirilen ikinci çalışma benzer bulgulara işaret. Veriler, kullanıcıların yapay zekâ özetinin altında yer alan bağlantılara her 100 görüntülemede yalnızca yaklaşık kez tıkladığını gösteriyor. Google ise söz konusu çalışmaların sonuçlarına itiraz ederek araştırmaların metodolojik açıdan hatalı eksik varsayımlara dayandığını savunuyor.

Tüm yaşananlardan sonra Avrupa Birliği, Google’ın arama sonuçlarının üstünde sunulan yapay zeka özetleri nedeniyle teknoloji devi hakkında kapsamlı soruşturma başlattı. Soruşturma, özellikle haber siteleri içerik üreticilerinin Google’ın AI Modu üzerinden yönlendirme kaybına uğrayıp uğramadığını, içeriklerinin uygun tazminat almadan kullanılmasını önlemeyi amaçlıyor.

ŞİMDİ SIRA TÜRKİYE’ KULLANIMA AÇILDI!

Google, 18 Şubat’ta yaptığı açıklamada, AI Modu’nun Türkiye’ kullanıma açılacağını duyurmuştu kullanıma girdi. Çoğu uzman ülkemizdeki haber sitelerinin SEO stratejilerini yeniden gözden geçirmeleri sosyal medya platformlarını daha etkin kullanmaları gerektiğini belirtiyor.

Öte yandan Google, yeni deneyimin hem kullanıcıların daha fazla soru sormasını sağlayacağını hem işletmeler için yeni keşif fırsatları yaratacağını savunuyor. Ancak AB’nin soruşturması, dünyanın dört yanındaki içerik üreticilerinin geleceğini yakından ilgilendiriyor.

Komisyon yetkilileri, “Google’ın haberleri çalmasını engellemek için yayıncılara acilen vazgeçme seçeneği sunulmalı; soruşturma tamamlandığında değil, bugün” uyarısında bulunuyor.

‘ SADECE TEKNOLOJİK BİR YENİLİK OLARAK DEĞERLENDİRİLEMEZ’

Konuyu Bilişim Teknolojileri Uzmanı. Ali Murat Kırık’a danıştığımda, “ gelişme yalnızca teknolojik yenilik olarak değerlendirilemez; doğrudan dijital gazeteciliğin ekonomik yapısal temelini etkileyen dönüşüm anlamına geliyor” dedi ekledi:

“Arama motorlarının çalışma mantığı yıllardır SEO üzerine kuruluydu. Haber siteleri içeriklerini üretirken başlık yapısından anahtar kelimelere, sayfa mimarisinden haber akışına kadar pek çok unsuru sisteme göre düzenliyordu. Ancak artık Google arama sayfasında yanıtı doğrudan kendisi üretmeye başladığında kullanıcıların haber sitelerine tıklama ihtiyacı ciddi biçimde azalıyor. gazeteciliğin dijital gelir modelini temelden sarsan durum ortaya çıkarıyor.”



‘MEDYA ŞİRKETLERİNİ İFLASA SÜRÜKLEYEBİLİR’

Gazetecilik açısından bakıldığında burada ciddi çelişki olduğunu söyleyen. Ali Murat Kırık, “Çünkü haber siteleri içerik üretmek için muhabir, editör, fotoğrafçı teknik ekip çalıştırıyor; sahadan veri topluyor doğrulama süreçlerinden geçiriyor. Buna karşılık arama motorunun yapay zekâ sistemi içeriklerden elde edilen bilgileri özetleyip kullanıcıya sunabiliyor. Böyle durumda içerik üretiminin maliyetini medya kuruluşları üstlenirken, kullanıcı trafiğinin önemli kısmı arama motoru sayfasında kalıyor. model uzun vadede haber üretiminin ekonomik sürdürülebilirliğini zayıflatabilir. Medya şirketlerini iflasa sürükleyebilir” ifadelerini kullandı.

‘HANGİ İÇERİKLERİ SEÇEREK ÖZET OLUŞTURUYOR, BÜYÜK PROBLEM’

önemli sorunun ise yapay zekânın hangi içerikleri seçerek özet oluşturduğunun büyük problem olduğunun altını çizen. Ali Murat Kırık, “Kullanıcıya sunulan yapay zekâ özetlerinin hangi haber kaynaklarına dayanarak üretildiği, kaynakların neye göre seçildiği içeriklerin doğruluk açısından nasıl kontrol edildiği çoğu zaman açık değil” ifadelerini kullandı. Uzman isim şöyle devam etti: 

-- Google arama sonuçlarında yer alan yapay zekâ özetleri bazen farklı kaynaklardan alınan bilgileri araya getirerek hızlı yanıt üretir; ancak süreçte editoryal doğrulama mekanizmasının bulunmaması hatalı veya eksik bilgilerin özet içinde yer almasına yol açabilir.

-- Ayrıca sistemin hangi kaynakları görünür kılıp hangilerini geri planda bıraktığı net olmadığı için, farklı görüşlerin eleştirel bakış açılarının arama sonuçlarında yeterince temsil edilmemesi riski ortaya çıkar. uzun vadede kullanıcıların tek özet üzerinden bilgi edinmesine yol açarak medya çoğulculuğunu eleştirel değerlendirme imkânını zayıflatabilecek ortam oluşturabilir.

YAPAY ZEKA ÖZELLİĞİ KAPAPATILMIYOR ?

“İşin kötüsü Google, klasik arama motoru mantığını terk edip cevap makinesine dönüştüğü için size bilgi kaynaklarını sunmak yerine kendi sentezlediği tek doğruyu dikte ediyor” diyen. Ali Murat Kırık, “ durum, sizin farklı web sitelerini gezerek kendi fikrinizi oluşturmanızı engelleyip sizi algoritmanın sunduğu hazır özete mahkum ederek hem vakit kazandırmayı amaçlıyor hem bilgi üzerindeki kontrolünüzü zayıflatıyor. ciddi baskı dayatmadır” ifadelerini kullandı.


Pek çok kullanıcı özelliği kapatmak için internette arama yapıyor

NASIL KAPATILIYOR?

İnternette bilgiler yer alıyor:İlk olarak Google ana sayfasına gidin sağ üst köşede profil sekmesine dokunun Ayarlar menüsüne gidin.
Ayarlar'dan Search Settings bölümüne girin. AI özellikleri veya AI Overviews varsa kapalı (off) konumuna getirin.
Ardından Kaydet'e tıklayıp işlemi tamamlayın.

Ancak şunu belirtmekte fayda var; Google AI modu bazı hesaplarda otomatik olarak açılabiliyor. Bununla birlikte AI modunu devre dışı bırakma özelliği bölgesel olarak farklılık gösterebiliyor. Tamamen kapatma özelliği her bölgede bulunmamaktadır.

ANDROID İOS' GOOGLE AI MODU KAPATMA

Mobilde özelliği kapatmak için ise bilgiler ılıyor:
İOS Androig cihazlarda kapatmak için Google uygulamasına giderek sağ üstteki profil resmine Açılan pencereden Ayarlar menüsüne gidin Genel seçeneğine Açılan ekrandan AI Features veya Generative AI sekmesini bulup ayarı kapatın.

Burada cihazlarda uygulama sürümlerinde farklılıklar olabilir. nedenle uygulamanın güncel sürüm olup olmadığına dikkat etmekte fayda.
SEO’NUN GELECEĞİ AÇISINDAN ÖNEMLİ BİR KIRILMA YAŞANIYOR

Prof. Ali Murat Kırık, SEO’nun geleceği açısından büyük sorunların oluştuğunun altını çizerek, “Yıllardır dijital yayıncılığın temel stratejisi olan arama motoru optimizasyonu, yapay zeka özetlerinin yaygınlaşmasıyla işlevini büyük ölçüde kaybedebilir. Eğer kullanıcı aradığı bilginin tamamını arama sayfasında görmeye başlarsa, klasik tıklama ekonomisine dayanan internet medyası modeli ciddi biçimde daralacaktır. haber sitelerinin içerik üretim kapasitesini düşürerek uzun vadede dijital gazeteciliğin zayıflamasına yol açabilir” şeklinde konuştu.

İNTERNET MEDYASININ REKLAM GELİRLERİ DÜŞECEK!

durumun önemli sonucunun ise internet medyasının reklam gelirlerinde yaşanabilecek düşüş olduğunu söyleyen. Ali Murat Kırık, “Haber sitelerinin ekonomik modeli büyük ölçüde siteye gelen ziyaretçi trafiğine trafik üzerinden elde edilen dijital reklam gelirlerine dayanır” dedi şöyle devam etti:

-- Eğer kullanıcılar arama sonuçlarında gördükleri yapay zekâ özetleri nedeniyle haber sitelerine tıklama ihtiyacı duymazsa, sitelerin ziyaretçi sayıları doğal olarak azalacaktır. doğrudan reklam gösterimlerinin dolayısıyla gelirlerin düşmesi anlamına gelir.

-- Böyle tablo, zaten kırılgan ekonomik yapı üzerinde faaliyet gösteren dijital gazetecilik için ciddi risk oluşturur. nedenle birçok uzmana göre mesele yalnızca teknolojik yenilik değil, aynı zamanda medya ekosisteminin sürdürülebilirliğiyle ilgili küresel tartışmadır dünyada modele karşı dengeleyici düzenlemeler geliştirilmesi gerektiği yönündeki çağrılar giderek artmaktadır.

TEK SORUN YAPAY ZEKA DEĞİL! TÜRKİYE’NİN KAYBI TAM 158 MİLYAR LİRA

Yabancı merkezli dijital medya platformları, günümüzde yalnızca iletişim ım alanları olmanın ötesine geçerek ülkelerin iç güvenliği, toplumsal düzeni siyasi süreçleri üzerinde etkili olan yapılar haline gelmeye başladı. Türkiye’ dünyada hızla artan dijital bağımlılık, platformların ekonomik stratejik gücünü her geçen gün daha artırıyor.

Milyarlarca kullanıcının kişisel verisini elinde bulunduran küresel teknoloji şirketleri, verileri işleyerek başta reklam sektörü olmak üzere farklı alanlarda ticari politik amaçlarla kullanıyor.

Konu hakkında görüş veren pek çok uzmana göre platformalar, Türkiye’ye yatırım yapmıyor, istihdam sağlamıyor ancak ülkeden elde ettikleri yüksek gelirleri yurt dışına aktarıyor. Örneğin 2024 yılı verilerine göre X, Meta, Google gibi yabancı platformlara Türkiye’den reklam yoluyla yaklaşık 158 milyar lira aktarıldığı belirtiliyor. tablo, yerli ulusal medyanın gelir kaybına uğramasına neden olurken, söz konusu platformların ülke güvenliği açısından ciddi riskler barındırdığına dikkat çekiliyor.


önemli kayıpla ilgili İstanbul Ticaret Üniversitesi Öğretim Üyesi. Berk Çaycı, “Ekonomik sonuçlar açısından değerlendirdiğimizde, kadar önemli rakamda döviz çıkışı olması Türkiye açısından ciddi kaybı olarak karşımıza çıkıyor. Yabancı kaynaklı şirketlerin Türkiye’ vergilendirilmesi hâlâ sorun olmaya devam ediyor. nedenle yabancı şirketler, yerel şirketlere nazaran avantajlı konumda” dedi şöyle devam etti:

-- yandan, kadar büyük rakamın yurt dışına gitmesi yerli girişimlerin zayıflamasına yatırım almasının önünde engel teşkil ediyor. Bahse konu şirketlerin ülkemizde herhangi yatırım yapmadan, ülke ekonomisine gelişimine katkı sağlayacak yatırımları başlatmadan büyük meblağları topraklardan, topraklardaki insanlar üzerinden kazanması yalnızca ekonomik sorun değil; aynı zamanda kültürel egemenlik, içerik bağımsızlığı ulusal değerlerin korunması açısından kritik mesele.

-- Ülkemizde reklam gelirlerinin büyük kısmının dijitale kayması, geleneksel medya gelirlerinin önemli ölçüde azalması gibi sorunu beraberinde getiriyor. durum yalnızca ekonomik sorun teşkil etmemekte; istihdam açısından içerik kalitesinde düşüşe yol açmakta. sorunla baş etme noktasında, Avustralya Kanada gibi ülkelerde olduğu üzere vergi düzenlemeleri ya birtakım anlaşmaların gerçekleştirilmesi fayda sağlayabilir. Medya yatırımlarının Türkiye ekonomisine katkısı, sektöre destek teşvik sağlanması hâlinde yüksek büyüme potansiyeline sahip. Ancak sürdürülebilir büyüme için ekosistem bütünlüğünü gözeten, uzun vadeli öngörülebilir politikaların hayata geçirilmesi gerekiyor.

BUNLAR DA İLGİNİZİ ÇEKEBİLİR

Babalar günü

Can Uzun transferinde sıcak gelişme! Galatasaray...

Cumartesi Anneleri, Hasan Gülünay’ın akıbetini sordu