Ramazan Çağlayan Melisa Ersoy'un "Bodrum Değirmenburnu Tarihi Yel Değirmenleri Yakın Çevresi Fikir Projesi Yarışması" için tasarladığı proje önerisi.
Proje Raporu: ESİPDURU: Rüzgarın Hafızasını KorumakDeğirmenburnu, rüzgârın, üretimin doğal peyzajın biçimlendirdiği çok katmanlı kültürel mirastır. Bodrum’un yerel söyleminden adını alan ESİPDURU; “Esip” rüzgârın hareketini, “Duru” yerin hafızasını dinginliğini ifade. Proje, alanı pasif seyir noktası olmaktan çıkarıp rüzgâr, tarih doğanın birlikte deneyimlendiği yaşayan endüstriyel miras peyzajına dönüştürmeyi amaçlar.
Koruma Yaklaşımı Yerin Ruhu: Sekiz tarihî yel değirmeninde varsayımsal rekonstrüksiyon yerine konservasyon öncelikli tutum benimsenmiştir. Müdahaleler minimum temas, geri alınabilirlik özgün malzemeye saygı ilkelerine dayanır. Her değirmen kendi durumuna göre; konservasyon alanı, sergi elemanı veya panoramik manzara durağı olarak ele alınmıştır.
Mavi Rota Dolaşım Omurgası: Kontrolsüz dolaşımın yarattığı tahribatı önlemek amacıyla kurgulanan yükseltilmiş Mavi Rota, topoğrafyaya ekosisteme minimum temas ederek 8 değirmeni birbirine bağlar. Bodrum mavisinin rehberlik ettiği hat; seyir terasları, dinlenme cepleri bilgilendirme duraklarıyla kamusal omurga oluşturur.
Doğaya Bırakılan Peyzaj: Kazı-dolgu müdahaleleri minimumda tutulmuş, kurakçıl peyzaj anlayışıyla yabani zeytin, laden, kekik, adaçayı kapari gibi yerel maki florası korunup güçlendirilmiştir.
Mimari Müdahale Dili
Dönen Gölgelikler: Taş gövdeye temas etmeyen bağımsız çelik halkalar üzerinde, geleneksel yelken bezinden üretilen dairesel gölgelikler yer. Rüzgârla yavaşça dönen yapı, kaybolan çatı sistemlerinin çağdaş yorumudur.
ESİPDURU Ziyaretçi Merkezi: Alan girişinde topoğrafyaya gömülerek silüette geri çekilen, parçalı kütleli yapıdır. Karşılama, sergi, atölye, dijital arşiv Koruma-İşletme Merkezi’ne ev sahipliği yapar. Alan yaya odaklı kurgulanmış, araç girişi engellenmiştir.
Etaplama Katılımcı Yönetim: Koruma süreci üç etapta (1. Belgeleme & Konservasyon, 2. Mavi Rota & Altyapı, 3. Ziyaretçi Merkezi & İşletme) kurgulanmıştır. Mülkiyet parçalılığı; kamu, üniversiteler, uzmanlar mülk sahiplerinin dâhil olduğu katılımcı yönetim modeliyle sürdürülebilir kılınmıştır.
