Türkiye’ geliştirilen yerli akıllı telefon projesinin üretim yeri, satış takvimi teknoloji planı netleşmeye başladı. ASELSAN Türk Telekom tarafından yürütülen projede ilk telefonun 2027’nin ilk yarısında piyasaya çıkması üretimin Malatya’ yapılması planlanıyor. Proje ilk modelde Android kullanırken sonraki aşamalarda yerli işletim sistemi yerli yonga setine geçiş hedefiyle ilerleyecek.
Projenin Donanım Yazılım Görevleri AyrıştırılıyorProje ekibinde ASELSAN donanım geliştirme üretim tarafını üstlenirken Türk Telekom yazılım, içerik, dağıtım pazarlama çalışmalarına odaklanıyor. İki şirketin iş birliği, yalnızca telefon üretimini değil kullanıcı cihazları haberleşme ekipmanlarının yerli geliştirilmesini kapsayan daha geniş teknoloji planının parçası olarak şekilleniyor.
Malatya’daki üretim planı, cihazın tasarımından seri üretime uzanan sürecin Türkiye içinde kurulmasına dayanıyor. Proje kapsamında tasarım çalışmalarının Türkiye’ yürütülmesi planlanırken yerlilik oranının ilk modelden sonraki dönemlerde kademeli olarak yükseltilmesi hedefleniyor.
Telefonun donanım tarafında pil kamera performansı geliştirme sürecinin önemli başlıkları arasında yer alıyor. Kullanıcı deneyimini doğrudan etkileyen kamera, batarya, işlemci bağlantı bileşenleri akıllı telefon pazarındaki rekabet açısından birlikte değerlendiriliyor.
Telefonun ilk nesli Android işletim sistemiyle çalışacak şekilde hazırlanıyor. Proje kapsamında ikinci yılda yerli işletim sisteminin devreye alınması planlanırken yazılım altyapısının sonraki modellerde daha geniş rol üstlenmesi bekleniyor.
Yerli işletim sistemi, telefonun yalnızca arayüzünü değiştiren yazılım katmanı olarak değerlendirilmiyor. İşletim sistemi; uygulama mağazası, güncelleme altyapısı, cihaz güvenliği, donanım sürücüleri mobil servislerle birlikte çalıştığı için projenin yazılım tarafında geniş ekosistem kurulmasını gerektiriyor.
Türk Telekom’un projedeki yazılım servis deneyimi, söz konusu ekosistemin geliştirilmesinde kullanılacak başlıklardan birini oluşturuyor. Şirketin daha önce yerli telekomünikasyon teknolojileri için geliştirdiği Ar-Ge çalışmalarında 5G yeni nesil iletişim teknolojilerine yönelik 70’in üzerinde uluslararası patentin bulunduğu belirtiliyor.
Projenin en uzun vadeli donanım hedeflerinden birini yerli yonga seti oluşturuyor. Planlamaya göre ilk modelden sonraki üçüncü yılda yerli yonga setinin üretime geçirilmesi hedeflenirken işlemci tarafındaki yerlileşme telefonun teknoloji bağımsızlığı açısından kritik aşama oluşturacak.
Mobil yonga setleri işlemci çekirdeklerinin yanında grafik işlem birimi, görüntü sinyali işlemcisi, yapay zekâ hızlandırıcıları, modem bellek denetleyicileri gibi farklı bileşenleri aynı platform üzerinde araya getiriyor. Dolayısıyla yerli yonga setinin geliştirilmesi yalnızca işlemci üretimini değil mobil cihaz ekosistemindeki farklı donanım katmanlarının birlikte tasarlanmasını gerektiriyor.
Türkiye’ geliştirilen telefonun üç yıllık teknoloji planı, cihazın ilk satışından sonra yerlilik oranının artırılmasını öngören model ortaya koyuyor. İlk aşamada işletim sistemi, sonraki aşamada yonga seti üzerinde yoğunlaşılması cihazın teknolojik bileşenlerinin kademeli olarak değiştirilmesini sağlayacak.
Ürün planında orta, üst premium olmak üzere üç ayrı telefon versiyonu hazırlanması öngörülüyor. Farklı segmentler için geliştirilecek modellerin donanım özellikleri fiyat seviyelerinin ayrı kullanıcı gruplarına göre şekillendirilmesi planlanıyor.
Dağıtım tarafında Türk Telekom’un telekomünikasyon satış kanallarından yararlanılması beklenirken pazarlama stratejisinde TOGG’un deneyimlerinden faydalanılması planlanıyor. TOGG’un doğrudan satış, dijital kanallar marka konumlandırması alanındaki deneyiminin yeni telefonun tüketiciye ulaştırılma sürecinde değerlendirilmesi hedefleniyor.
Türk Telekom, yerli akıllı telefon hazırlığını daha önce kamuoyuna yaptığı açıklamalarda doğrulamış cihazın fiyat-performans odağıyla konumlandırılacağını belirtmişti.
Projenin marka adı henüz kesinleşmiş değil. İsim belirleme sürecinde farklı ülkelerde telaffuzu kolay, fonetik açıdan güçlü uluslararası kullanıma uygun seçeneklerin test edilmesi planlanıyor.
Kullanıcı araştırmaları anketlerden elde edilecek sonuçlar isim havuzunun oluşturulmasında kullanılacak. Nihai isim için 2026 yılının sonunda Cumhurbaşkanına sunum yapılması kararın sürecin ardından verilmesi planlanıyor.
Projenin sonraki aşamasında üretim kapasitesi, uygulama ekosistemi, servis desteği yonga seti geliştirme çalışmalarının sonuçları telefonun pazardaki konumunu belirleyecek temel unsurlar arasında yer alacak. Yerli akıllı telefonun yalnızca cihaz olarak değil işletim sistemi, donanım, üretim dağıtım katmanlarını kapsayan ekosistem olarak büyütülmesi ise Türkiye’deki mobil teknoloji tedarik zincirinin gelişimini doğrudan etkileyebilecek.
